یـوگا 

یـوگا

یـوگا واژه‌ای سانسکریت است به معنای وصل کردن؛ وصل کردن ذهن به جسم، احساسات به منطق و وصل کردن توجه به عمل. کلمه‌ی «یـوگا» از ریشه‌ی (یوگ یا یوج) آمده که واژه‌ای سانسکریت است. معادل انگلیسی آن to yoke  (جفت کردن یا جفت شدن) است. یوگا یعنی ملحق شدن یا یکی شدن.

یوگی کسی است که تمرین‌های یوگا را انجام می­دهد.

 

یوگا به معنای واقعی خودش یک ورزش است. ورزش یعنی ورز آوردن، آماده کردن. یوگا ورزش کاملی است برای جسم و ذهن. تکنیک‌هایی در یوگا وجود دارد که هم بدن را ورزش می‌دهد و هم ذهن را به تکاپو و ورز آمدن وادار می­کند.

یوگا از دو بُعد جسمی و ذهنی تشکیل شده و هیچ وقت تمرین‌های بدنی از تمرین­های ذهنی جدا نیست. برای انجام تمرین­های بدنی (آسانا) از تمام کفایت­های ذهنی مثل توجه، دقت و تمرکز استفاده می­شود، همین‌طور برای انجام تمرین­های ذهنی مثل مراقبه، درست به همان اندازه که از ذهن استفاده می‌کنیم بدن را هم به کار می­گیریم چون وضعیت بدن و حالت نشستن در ایجاد تمرکز فکر و جایگاه «حضور» نقش مهمی دارد.

در هر تمرین یوگا این تاکید به وصل کردن وجود دارد.

 

«قدمت یـوگا»

قدمت یوگا بیش از سه هزار سال است. اولین کسی که یوگا را به‌صورت دستاوردی علمی و عملی جمع‌ آوری کرد و آن‌را به‌صورت فعلی و قابل اجرا برای همه معرفی کرد، فیزیکدان و فیلسوف هندی به نام پاتانجلی (Patanjali) بود که حدودا دو تا پنج قرن قبل از میلاد می‌زیست. او در کتاب خود موسوم به سوتراهای یوگا (Yoga Sutras) یوگا را به هشت مرحله تقسیم کرده که به آشتانگا یوگا (Ashtanga Yoga)   موسوم است و مردم مغرب زمین آن‌را به عنوان یوگای انضباط جسم و فکر می‌شناسند.

 

 

 

«یـوگا و رشته‌های آن»

 

یوگا به چهار رشته‌ی اصلی تقسیم می­شود که عبارتند از:


باکتی یـوگا:

رسیدن به حقیقت و وصل شدن از طریق تجربه‌ی عشق و محبت به تمامی موجودات و مخلوقات عالم.


کارما یـوگا:

رسیدن به حقیقت و وصل شدن از طریق کار و خدمت بدون چشم ­داشت.


گیانا یـوگا:

رسیدن به حقیقت و وصل شدن از طریق کسب دانش و آگاهی.


آشتانگا یـوگا:

رسیدن به حقیقت و وصل شدن از طریق به کنترل درآوردن و پرورش جسم و فکر و در نهایت متحد و هماهنگ کردن آن دو. این رشته از یوگا خود به دو شعبه تقسیم می­ شود:

«هاتها یوگا» و «راجا یوگا»


– هاتها یـوگا:

در این رشته از یوگا تمرین‌هایی وجود دارد که انجام دادن مرتب آن­ها تاثیرات زیر را در بر دارد:

الف) بدن از سموم و ناخالصی­ها پاک می­شود.

ب) در این طریق روش­هایی وجود دارد که سبب تقویت دستگاه تنفس، گردش خون، گوارش و سیستم عصبی می­شود و شخص با انجام دادن آن­ها بر مقاوت طبیعی خود افزوده و سلامتی را در حیطه‌ی جسم و ذهن تجربه خواهد کرد.

ج) شخص را قادر می­سازد بر واکنش­های غیر ارادی (Impulse) خود کنترل و تسلط داشته باشد.


– راجا یـوگا :

در این رشته راه­هایی وجود دارد که شخص با انجام دادن آن­ها به کنترل و انضباط ذهن دست می­یابد. با انجام دادن تمرین­های این بخش از یوگا، مهارت­های ذهنی افزایش پیدا می­کند و میزان دقت، تمرکز، اراده، حافظه و سایر توانایی­های ذهنی فرد تقویت می‌شود. در راجا یوگا مراحلی وجود دارد که شخص با پیمودن آن­ها، ذهن بی­قرار خود را در آرامش و صلح درونی مستقر می­کند. این مراحل عبارتند از:

  1. Pratyahara؛ کناره گیری حواس از محرکات
  2. Dharana؛ تمرکز فکر
  3. Dhyana؛ مراقبه
  4. Samadhi؛ یکی شدن

 

یوگایی که اکنون در بیشتر کشورهای جهان به آن عمل می‌شود و به‌عنوان کلیدی برای رسیدن به سلامت جسم و آرامش روان آن‌را به کار می‌برند، هاتها یوگا و بخشی از راجا یوگاست. زیرا با توجه به زندگی شتاب­زده‌ی صنعتی و ماشینی که کم و بیش هر شهروندی با آن در تماس است و احتیاج انسان به تندرستی و آرامش فکر، تمرین­های بدنی، تنفسی و ذهنی که در این قسمت از یوگا وجود دارد، جوابگوی نیازهای اوست.

 

در مورد این بخش از یوگا، سال‌هاست که متخصصان ورزش و تربیت بدنی، پزشکان، روان‌پزشکان و سایر پژوهش‌گران مراکز تحقیق علوم انسانی و دانشگاه‌های بزرگ جهان بررسی و تحقیق می‌کنند. نتایج علمی و کاربردی این تحقیقات هم اکنون در درمانگاه­های سلامتی جسم و ذهن، در مراکز ورزشی، در دانشگاه­ها به‌عنوان واحد درسی، در آسایشگاه­های معلولین و معتادان و … به‌عنوان شیوه­های افزایش مهارت­های جسمی و ذهنی به‌کار برده می­شود.

جدول معرفی چهار رشته اصلی یوگا و زیر رشته­های آشتانگا یوگا در سال 1373، به منظور معرفی ابعاد کاربردی هاتها یوگا، به همت مسعود مهدوی­پور برای کارشناسان سازمان تربیت بدنی طراحی و معرفی شد.

یـوگا و رشته‌های آن

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یک هدیه وپژه برای شما

دانلود ویدو

ایمیل خود را وارد کنید سپس دکمه دانلود را کلیک کنید
دانلود کنید
close-link